کد مطلب: 6134
تاریخ درج مطلب: چهارشنبه ۹ مرداد ۱۳۹۸
آية الله سيد محمد محقق داماد قدس‏ سره (م 1388)
وارستگى مرحوم داماد

مرحوم آقاى داماد بسيار بى آلايش بود . هرگز در اين عوالم نبود كه براى خود تلاشى بكند يا مقامى تثبيت كند . از اين جهات كاملاً مُعرض بود . اين‏گونه نبود كه كسى را وادارد كه از او تعريف و ترويج كند . از اين جهت كاملاً وارسته بود و اصلاً اهل تظاهر و دكّان نبود . متأسفانه در اين دوره ‏هاى اخير رجال اهل معنا كم شده‏ اند . لذا اين ويژگيها خيلى مهم و قابل توجه تلقّى مى‏شود، والاّ نبايد اين چيزها به عنوان امتياز بزرگان مطرح شود . چون اهل معنا كم شده ‏اند، اين ويژگيها جالب به نظر مى‏رسد .

رقّت قلب
ايشان خيلى رقيق القلب بود . گاهى در عبارات به اسامى معصومين  عليهم‏السلام مى‏رسيد، خيلى شديد اشك مى‏ريخت . به نظرم در عبارتى امام رضا  عليه ‏السلام از مأمون به «امير المؤمنين» تعبير كرده بود . ايشان وقتى آن عبارت را خواند، گريست . شنيدم نمى‏توانست نماز ميت بخواند .

شركت در درس مرحوم يزدى
مرحوم آقاى داماد در اوايل جوانى نزد آشيخ غلامرضا يزدى دروس مقدماتى را درس گرفته بود و به ايشان ارادت و ايمان داشت . با اينكه مراتب فضل آقاى داماد با آشيخ غلامرضا قابل قياس نبود، وقتى آشيخ غلامرضا به قم آمد و درس تفسير را شروع كرد، آقاى داماد به اين عنوان كه از نَفَس ايشان استفاده كند، در درس وى شركت كرد .(شب پنجم ماه رمضان 1429)

قوت غالب

نزد مرحوم آقای داماد درس صوم بحث زكات فطره می‌خواندیم. موضوع بحث این بود كه ملاك در پرداخت زكات فطره، قوت غالبِ شخص است یا قوت غالب بلد.

درس آقای داماد تمام شده بود. من به ایشان عرض كردم قائل دیگری هم هست كه ملاك زكات فطره را قوتِ‌غالبِ شخص در ماه رمضان می‌داند. ایشان با تعجّب گفت: نشنیده‌ام. آقای جوادی آملی هم آنجا بود. گفتم: قاآنی می‌گوید:

 اگر زکات دهی فطرۀ مرا «مِی» ده

 

كه قوت غالبِ من باده بوده در رمضان

آقای جوادی آملی از این تعبیر اینجانب خیلی خوشش آمده بود. (جمادی الأولی 1431)

درس مرحوم آقای داماد

من حدود 21 سال در درس فقه آقای داماد شركت كردم. سه چهار سال هم در درس خارج اصول ایشان شركت كردم. یكی دو سال هم در درس كفایۀایشان شركت كردم كه اسم سطح داشت ولی فی الواقع خارج بود. در آن درس آقا موسی صدر هم شركت می‌کرد. به یاد دارم یك روز حساب كردم ما چهارده نفر بودیم. شاید با آقای داماد چهارده نفر می‌شدیم و همگی استاد و شاگرد سید بودیم و غیر سید در جمع ما نبود.

      (ربیع الآخر 1432)

شاگردان درجه یك

در درس مرحوم آقای داماد طلبه‌های ممتاز شركت می‌کردند، علّتش ویژگیهایی بود كه در خود مرحوم آقای داماد و درسش بود: یكی اینکه  رئیس نبود لذا مطامع غیر علمی در میان نبود تا شخص برای آنها در درس وی حاضر شود. افراد صرفاًبرای استفاده علمی در درس وی حاضر می‌شدند. از طرفی آقای داماد بیان خیلی روشنی نداشت و خیلی احتیاج به مقدمات مطویه داشت و لازم بود طلبه مقدمات دیگری برای فهم مطالب در ذهن داشته باشد. از طرف دیگر مطالب ایشان نوعاً مشكل بود، چون دقیق‌النظر بود. این ویژگیها سبب شده بود كه هر كسی صلاحیت شركت در درس آقای داماد را نداشته باشد. در میان شاگردان درس آقای داماد، آقای بهشتی از شاگردان درجه یك وی بود. آقای مطهری كه قبل از او در درس آقای داماد شركت می‌کرد، او هم درجه یك بود. مشابه آنها خیلی كم بود. آسید موسی صدر هم درجه یك بود. (1428)

درس خارج

مرحوم آقای داماد خیلی جلوتر از دورۀ ما درس خارج داشت. من قسمتی از درس
خارج دوره آقای منتظری و آقای مطهری را درك كردم. مرحوم آقای مطهری، آقای منتظری، آقای آشیخ اسداللـه نوراللـهی اصفهانی، آقای آشیخ علی‌اصغر شاهرودی (كه بعداً به
نجف مهاجرت کرده بود) در آن دوره شركت می‌کردند. من مختصری با آنها در آن درس شركت كردم.[1] از آن دوره تقریراتی نوشته نشد. از خود آقای منتظری شنیدم می‌گفت: اشكال كردن به مطالب آقای داماد مشكل بود، ولی اشكال كردن به آقای بروجردی و آقای خمینی مشكل نبود.

در درس آقای داماد، آقای منتظری تند تند اشكال می‌کرد و آقای داماد همان موقع با همان جمله اوّل او را محكوم می‌کرد.[2] آقای مطهری كم اشكال می‌کرد (شاید در هر جلسه یك اشكال مطرح می‌کرد) ولی مدّتی مقاومت می‌کرد و بعد تسلیم می‌شد.             (1428)

ید بیضاء

تعبیر آقای مطهری درباره درس آقای داماد این بود: «راجع به فلسفه یا ادبیات نه، ولی راجع به فقه و اصول، ید بیضاء می‌کند».

قبل از آقای مطهری، مرحوم آقای حاج آقا مرتضی حائری _ كه در طبقه مقدّم بود _ نزد آقای داماد درس خوانده بود. آقای بیگدلی _ داماد ما _ می‌گفت: من به حاج آقا مرتضی گفتم: بیشترین استفاده علمیتان از چه كسی بود؟ فرمود: از دو آسید محمد (یعنی آقای حجت و آقای داماد). البته آقای داماد هم شاگرد آقای حجّت و به ایشان خیلی
معتقد بود.        (1428)

تقریرات حجّ

وقتی آقای داماد كتاب حجّ را شروع كرد،آقای مكارم مقداری از آن درس را نوشت. آقای جوادی از ابتدای حج نبود. آقای جوادی در جلد اول تقریرات حج خیلی به مبانی آقای داماد مسلّط نبود. جلد سوم تقریرات ایشان، خیلی با جلد اول فرق دارد، علتش این بود كه درس آقای داماد، به تعبیر آقای مطهری، مقدّمات مطویّه خیلی زیاد داشت و باید به مطالبی ضمیمه می‌شد تا مقصود وی روشن شود. اشخاصی كه تازه به درس ایشان وارد می‌شدند، مطالب برایشان روشن نبود. نمی‌توان جلد اوّل تقریرات آقای جوادی را كاملاً بر طبق مبانی آقای داماد دانست، ولی جلدهای بعدی به ویژه جلد سوم را كه آقای داماد هم ملاحظه كرده، بسیار خوب است.         (ربیع الآخر 1432)

 

اعجاب از تدریس

آقای منتظری می‌گفت: یك وقت یكی از علمای اصفهان به حجره من آمد و به من گفت: شما پیش چه كسی درس می‌خوانید؟ گفتم: آقای داماد. او چون آقای داماد را نمی‌‌شناخت، گفت: بعضی از افرادِ مبتدی برای اینکه  استاد شوند، شاگردانی می‌گیرند تا رشد كنند و كم كم كامل شوند. می‌خواست بگوید كه انتخاب شما درست نیست و آقای داماد مبتدی است. اتفاقاً آن روز آقای داماد، خیلی خوب درس گفت و آن آقا هم كه در درس حاضر بود، خیلی اعجاب كرد. بعدهم در درس آقایان دیگر شركت كرده و مراتب فضل آقای داماد برای وی روشن شده بود. دوباره آن آقا پیش من آمد و گفت: این استاد شما خیلی خوب بود و اظهار شگفتی كرد.

از آن به بعد من مشخَّصِ مراتب علمی اشخاص برای او شده بودم و پیش من می‌آمد و از من در این‌باره سؤال می‌کرد.          (ربیع الآخر 1432)

مو شكافی

بیان مرحوم آقای داماد خوب نبود ولی دقّت نظر داشت و در ریزه‌كاری مطالب خیلی خوب بود.

از آقای حاج آقا رضا زنجانی شنیدم: در درس آقای حاج شیخ دو نفر تبرّز خاصّی داشتند: یكی آقای شریعتمداری و دیگری آقای داماد. آقای داماد ادقّ نظراً بود و آقای شریعتمداری خوش‌سلیقه‌تر.

      (دهه آخر ربیع الآخر 1432)



[1]. موضوع این درس،‌خارج صلاة و خصوصی بود و در حجره آقای مطهری برگزار می‌شد. (ش)

(ربیع الآخر 1432)

 

[2]. گاهی هم آقای داماد با ایشان برخورد تند علمی داشت. این درس مدّت كوتاهی ادامه داشت. بعداً درس عمومی شروع شد و من در آن شركت كردم كه در آن درس آقای بهشتی هم ضمیمه شد. (ش)   

   (ربیع الآخر 1432)

 

 

جرعه ای از دریا جلد دوم و سوم


...
ارسال نظر
نام
ایمیل
متن
ارسال
تازه ها
پربازدید
مقالات مربرط
ماجرای اعتراض آیت الله العظمی سیستانی به بعضی از منبری ها
رویکردی نو در آموزش اخلاق |سید ابوالحسن مطلبی
شمال شرق افریقا | سید محمد شرف الدین
چهره های ماندگار افغانستان
تاريخچه‌ى اخوان‌المسلمين در مصر | سید محمد شرف الدین
خاطراتی زنده از زندگی علما/ جزهای خوانده شده قرآن، تقویم ماه آیت‌الله حسن‌زاده آملی بود
آية الله سيد محمد محقق داماد قدس‏ سره (م 1388)
تقى زاده و سلسله روحانيت
توصيه آخوند به امير افخم
مشروطه و منش كريمانه ميرزا
اشعار عربى عجمها
اسم اعظم
توحيد آخوند
ثمره‏ آگاهى از فقه اهل ‏سنت
صله امام رضا عليه‏ السلام
شیخ الشریعه | شیخ عبدالحسین حلی / ترجمه عبدالحسین طالعی
شرح حال خودنوشت سید ابوالقاسم دهکردی اصفهانی| دکتر عبدالحسین طالعی
عنايت حضرت معصومه عليه‏السلام
احفاد خاتون ‏آبادی
ماجراى حمله وهابى‏ ها به كربلا
دورنمای درونمایۀ صحیفۀ سجادیه
رونمایی از کتاب زندگی‌نامه آیت‌الله العظمی بروجردی(ره)
🔰 انتشار کتاب احوال، افکار ، آثار علامه شیخ محمّد حسین کاشف الغطاء (م1373)
ضرورت گریزناپذیر اجازه ،شیخ آقابزرگ تهرانی |ترجمه عبدالحسین طالعی
برگى از زندگى سيد جمال الدين اسدآبادى نوشته: علامه شيخ على كاشف الغطاء (م 1306) تصحيح: رضا مختارى
رضا مختاری
دسترسی به متن کتابهای نرم افزار مکتبه اهل بیت علیهم السلام
عبد الحسین طالعی
جرعه ای از دریا جلد اول| مقالات آیت الله شبیری زنجانی
قربان مخدومی
ترجمه های صحیفۀ سجادیه به زبانهای غیر فارسی / سید امیر حسین اصغری
همایش بزرگداشت علامه سید هبة الدین شهرستانی در دانشگاه کوفه + تکمیلی
اجازه سید حسین موسوی خوانساری به میرزای قمی و تذکر یک اشتباه | محسن صادقی
علی اکبر زمانی نژاد
نامۀ آية‏اللّه‏ العظمى مرعشى نجفى به استاد سعيد نفيسى / عبد الحسین طالعی
یادداشتی به قلم آیت الله خویی درباره تشرف شیخ محمد شوشتری کوفی
آیت الله سید محمد نبوی عالم سرشناس دزفول دعوت حق را لبیک گفت
اسرار الصلاة شهيد ثانى رحمه‏الله | علی اکبر زمانی نژاد
فهرست نسخه های خطی کتابخانه مجلس شورای اسلامی 31 / از ابوالفضل حافظیان بابلی
احسان الله شكراللهی طالقانی
ابوالفضل حافظیان
بازدید مقام معظم رهبری از غرفه موسسه کتاب شناسی شیعه در نمایشگاه مشکات
مشروع ‏الموسوعة الكبيرة حول‏ التراث المكتوب للشيعة أوالوسيلة إلى تصانيف الشيعة
نامه هایی از و به مرحوم دکتر سید جعفر شهیدی / به مناسب سالروز درگذشت دکتر شهیدی
سندی منتشر نشده از آیت الله خویی در دفاع ازانقلاب اسلامی مربوط به 48 سال پیش
گزارشی از عملکرد 6 ماهه موسسه کتاب شناسی شیعه
تحقیق و انتشار نهج‌البلاغه از روی کُهَن‌ترین نسخه‌های موجود
به مناسبت در گذشت دکتر محمود فاضل
بزرگترین کتاب‌شناس قرن اخیر +تصاویر
سندی نو یافته به خط مبارک شهید ثانی (ره) درباره خاندان شهید اول و علمای جبل عامل
نمایش فایل های ویدئویی
ابتدای سایت | Back to top