کد مطلب: 4925
تاریخ درج مطلب: شنبه ۶ خرداد ۱۳۹۶
توضیح و تکمله یادداشت مربوط به جد و پدر قاضی نورالله
جد و پسر قاضی نورالله شوشتری به روایت تذکره وادی ایمن در نیمه اول سده سیزدهم

مقدمه 
کتاب وادی ایمن تذکره‌ای است از شعرای شوشتری و غیر شوشتری که محمدهادی بن علی بن محمد متخلص به شرف در نیمه اول سده سیزدهم قمری نوشته است. نسخه‌ای از مجلد اول آن در کتابخانۀ استاد شرف‌الدین موجود است که بیش از هفتاد شاعر را به ترتیب تخلص تا حرف شین شناسانده است. 
در بارۀ این کتاب و نویسنده‌اش در گفتاری دیگر به تفصیل سخن خواهد رفت، إن شاء الله. ولی در این مجال کوتاه عرض می‌کنم که تا آنجا که پیگیری این بنده نشان می‌دهد، این نسخه منحصر از کتاب است که محقق تهرانی در الذریعة ج ۲۵ ص ۹ بر اساس یادداشت مرحوم شیخ محمدمهدی شرف‌الدین شوشتری معرفی کرده است. لذا اطلاعات موجود در آن مغتنم خواهد بود، خصوصاً آنچه در باب دانشوران شاعر شوشتری آورده، به ویژه آنها که به زمان نگارش کتاب نزدیک باشند. 
در این گفتار، شرح حال جدّ و پسر قاضی نورالله شوشتری را به نقل از «وادی ایمن» می‌آورم. فرصت را مغتنم می‌شمارم تا سماحت و بزرگ‌منشیِ استاد محمدعلی شرف‌الدین را پاس دارم و سپاس گزارم و بدون قصد کوچکترین تملقی بگویم: «بأبیه اقتدی عديّ في الکرم». طول عمر و افادتش را در پرتو عنایات الهی خواستارم. الطاف و دعاهای مستجاب حضرت بقیة الله أرواحنا فداه شامل حالش باد. 

متن تذکره

شریف – جد قاضی نورالله شوشتری نوّرالله مرقده. صیت جلال و بزرگی او را گوش ملک شنیده و آوازۀ فضل و بلاغت او به ایوان فلک رسیده. حاوی قوانین عقلیه و جامع اسالیب فنون نقلیه بود. پایۀ فضل و کمال او از آن گذشته است که زبان ثنا و بیان مدحت از کنه رفعت آن بیان تواند نمود. تحصیل علوم شرعیه را در خدمت نقاوة المجتهدین شیخ ابراهیم قطیفی قدس سره کرده؛ جناب شیخ در اجازه‌ای که برای آن سید افادت پناه نوشته، نگارش نموده است که افادۀ او از استفاده بیشتر بود. تصنیفات آن سید عالی درجات بسیار است. طبع موزون داشت. 
وله: 

شب بی تو ز دیده سیل خون می‌گذرد
روزم همه در مشق جنون می‌گذرد
دور از تو شبم چنان بود روز چنین
اوقات شریف بین که چون می‌گذرد


و له: 

ناگفته سخن به هم زبان من و او
دارد خبر از هم دل و جان من و او
بی واسطۀ گوش و زبان، از ره چشم
بسیار سخنها است میان من و او


وله: 

گر خون تو ریخت خصم بد گوهر تو
شد خون تو سرخ‌روییِ محشر تو
سوز دل از آن که کشته گشتی چون شمع
جز دشمن تو نبود کس در بر تو


شریف – خلف الصدق قاضی نورالله شوشتری شرّفهما الله تعالی برضوانه، شرف فضل و افضال و حاوی فنون کمال بود. شعششعۀ علم و سیادت از جبین بینش لایح و انوار فضل و سعادت از ناصیۀ شریفش ساطع. تولد باسعادتش روز یک شنبه نونزدهم شهر ربیع الاول سال نهصد و نود و دو شد. در بدو حال بعض مقدمات را در خدمت والد بزرگوارش خواند. و بعد از آن که اکثر کتب متداوله را از سید محمد تقی شیرازی استفاده نمود و برخی از شرح اشارات را در خدمت میر ابراهیم همدانی گذرانید و تهذیب حدیث را در ملازمت ملا عبدالله شوشتری مقابله نمود و ارشاد و فقه و قواعد را در خدمت زبدة المجتهدین شیخ بهاء الدین محمد خوانده؛ علامه دهر شده بود. 
با آن همه کمالات طبع موزونی داشت. و به اسم تخلص می‌کرد. و در روز جمعه پنجم ماه ربیع الثانی در سال هزار و بیست در دارالسلطنۀ آگره از این دار فانی درگذشت. این چند شعر از اوست: 

ای سحاب هنر که فضل و کمال
مستفیضند از مناهل تو
وی زهاب کرام باغ و بهار
مستفیدند از جداول تو
خرد و دانش و نقول و عقول
مستفادند از فضائل تو
طرب باده و طراوت گل
مستعارند از شمائل تو
وعدۀ کاغذ سمرقندی
که مرا داد لطف شامل تو
کاغذی همچو دیبۀ شُشتر
به صفا یا چو طبع شاعل تو
امر کن تا به ما رسد تعجیل
کی به تأخیر خواست سائل تو
از موالید گر حساب کند
عدد دسته فکر عامل تو
بنما حکم بر فلک چندان
که ز جوزا کند حمایل تو

 

غزل

 

یک چند سیر آگره لاهورم آرزو است
بودن به مجمع پری و حورم آرزو است
با دوستان عهد کهن الفتم روا است
عشرت بیار و مهوش منظورم آرزو است
افسرده خاطرم ز حریفان خودپرست
ساقیّ مست و شاهد مخمورم آرزو است
دلتنگم از نوای کج جانگزایشان
آهنگ چنگ و نغمۀ طنبورم آرزو است
بر یاد جاودان سیه فام جان فریب
در نفرت از مه و شب دیجورم آرزو است
هان ای شریف زود روان شو در این سفر
کاندر شب سیه مدد نورم آرزو است

 

 زیرنویس:



 زیرنویس:

 

 

این پیام کوتاه و مهم را جناب ابراهیم عرب پور فرستاده، ذیل نوشتار این بنده که تحت عنوان «جد و پسر قاضی نورالله به روایت کتاب وادی ایمن»   منتشر شده بود. از آنجا که جناب عرب پور سالها در باب قاضی نورالله بطور تخصصی کار کرده، با تمام اختصار، ارزشمند است. برای آگاهی دوستان باز نشر می کنم: 
«باسمه تعالی
1. مطالبی که به عنوان شرح حال جدّ قاضی آمده مربوط به پدر قاضی است؛ زیرا نام پدر قاضی «شریف» و نام جدّ وی «نور الله» است.
2. عباراتی که در تذکرۀ وادی ایمن آمده است عیناً در ص 23 تا 24 و 37 تا 39 رسالۀ فردوس علاء الملک شوشتری ذیل شرح حال پدر و فرزند قاضی نور الله شوشتری مذکورست.» 
از لطف ایشان سپاسگزارم و امیدوارم در جوار روضۀ رضویه از دعای خیر فراموشمان نکنند.

دکتر عبدالحسین طالعی 


ارسال نظر
نام
ایمیل
متن
ارسال
تازه ها
پربازدید
مقالات مربرط
عید فطر و زکات فطره در سیره علما
خاستگاه فقهی اختلاف نظر مراجع در اثبات رؤیت هلال رمضان و شوال
بیست و هفتم رمضان سالگشت شهادت سید حسن مدرس
تصحیح روز و سال درگذشت آقا جمال خوانساری
ترجمه‌های فارسی آقا جمال خوانساری (کتابشناسی و نسخه‌شناسی)| على اكبر زمانى ‏نژاد
ترور امیرالمؤمنین(ع) نتیجه جهل مقدس بود
کتاب شیعه (ویژه نامه سید مرتضی علم الهدی)
«مکاتیب الرسول» در سه جلد منتشر شد
مروری بر منابع مطالعاتی با موضوع امام علی(ع)
کتاب «عالم عامل» در مراغه منتشر شد
چهل بندِ بندگی و چهل درس زندگی| دکتر عبدالحسین طالعی
از دیدار با مستشرق آمریکایی تا تدوین اثری جامع در حوزه قرآن/ تکرار و عدم نوآوری آسیب اصلی پژوهش های حوزوی
راه راستی (بررسی و نقد باورهای زرتشتیان و باستان ستایان| سید حسن فاطمی
حضرت آیت الله مولی محمد فاضل شربیانی در بیان آیت الله زنجانی
سالگشت ارتحال حضرت آیت الله مولی محمد فاضل شربیانی
إصدار العدد 11 من مجلة "دراسات علمية"
آشنایی با چند کتاب ارزشمند درباره کریم اهل بیت(ع)
آشنایی با فقیهان شیعه در صفحات تاریخ
«اطلس فقهی پرندگان»
روایت حجت‌الاسلام انصاریان: آیت‌الله خویی فرمودند اتهام اهدای انگشتر به شاه را پیش مادرم فاطمه (س) حل خواهم کرد
مكتبة الوزيري في يزد |وسام السبع
بازنویسی منتهی الآمال | دکتر عبدالحسین طالعی
چهارم رمضان سالروز درگذشت شیخ حسنعلی تهرانی (م ۱۳۲۵ ق): شاگرد برجسته میرزای بزرگ شیرازی و جد مادری آیت‌الله میرزا حسنعلی مروارید (قدس سره)
توضیح و تکمله یادداشت مربوط به جد و پدر قاضی نورالله
انوار محصول محافل و حلقه‌های علمی شهر هزار حکیم است
رضا مختاری
دسترسی به متن کتابهای نرم افزار مکتبه اهل بیت علیهم السلام
عبد الحسین طالعی
جرعه ای از دریا جلد اول| مقالات آیت الله شبیری زنجانی
قربان مخدومی
ترجمه های صحیفۀ سجادیه به زبانهای غیر فارسی / سید امیر حسین اصغری
همایش بزرگداشت علامه سید هبة الدین شهرستانی در دانشگاه کوفه + تکمیلی
اجازه سید حسین موسوی خوانساری به میرزای قمی و تذکر یک اشتباه | محسن صادقی
نامۀ آية‏اللّه‏ العظمى مرعشى نجفى به استاد سعيد نفيسى / عبد الحسین طالعی
علی اکبر زمانی نژاد
یادداشتی به قلم آیت الله خویی درباره تشرف شیخ محمد شوشتری کوفی
آیت الله سید محمد نبوی عالم سرشناس دزفول دعوت حق را لبیک گفت
اسرار الصلاة شهيد ثانى رحمه‏الله | علی اکبر زمانی نژاد
فهرست نسخه های خطی کتابخانه مجلس شورای اسلامی 31 / از ابوالفضل حافظیان بابلی
احسان الله شكراللهی طالقانی
بازدید مقام معظم رهبری از غرفه موسسه کتاب شناسی شیعه در نمایشگاه مشکات
مشروع ‏الموسوعة الكبيرة حول‏ التراث المكتوب للشيعة أوالوسيلة إلى تصانيف الشيعة
ابوالفضل حافظیان
نامه هایی از و به مرحوم دکتر سید جعفر شهیدی / به مناسب سالروز درگذشت دکتر شهیدی
سندی منتشر نشده از آیت الله خویی در دفاع ازانقلاب اسلامی مربوط به 48 سال پیش
گزارشی از عملکرد 6 ماهه موسسه کتاب شناسی شیعه
تحقیق و انتشار نهج‌البلاغه از روی کُهَن‌ترین نسخه‌های موجود
به مناسبت در گذشت دکتر محمود فاضل
سندی نو یافته به خط مبارک شهید ثانی (ره) درباره خاندان شهید اول و علمای جبل عامل
رونمايي از جلد اول کتاب «اطلس تاریخ اسلام»
نمایش فایل های ویدئویی
ابتدای سایت | Back to top