کد مطلب: 1255
تاریخ درج مطلب: دوشنبه ۳ اسفند ۱۳۸۸
نامه هایی از و به مرحوم دکتر سید جعفر شهیدی / به مناسب سالروز درگذشت دکتر شهیدی
نامه هایی از و به مرحوم دکتر سید جعفر شهیدی به مناسب سالروز درگذشت دکتر شهیدی در حدود سال 80 به مرحوم دکتر شهیدی رحمه الله نامه ای نوشتم و از چاپ «ان شاء الله گربه است» در مدخل لغت نامه دهخدا گلایه کردم. از این نامه نسخه ای ندارم. آن بزرگوار جوابی مرقوم فرمود که در اینجا با نامة شماره 1 و در پاسخ نامه دوم بنده نیز جوابی نوشتم. در اینجا متن دو نامه ایشان و نامة این ناچیز درج می شود.

نامه هایی از و به مرحوم دکتر سید جعفر شهیدی
به مناسب سالروز درگذشت دکتر شهیدی
در حدود سال 80 به مرحوم دکتر شهیدی رحمه الله نامه ای نوشتم و از چاپ «ان شاء الله گربه است» در مدخل لغت نامه دهخدا گلایه کردم. از این نامه نسخه ای ندارم.
آن بزرگوار جوابی مرقوم فرمود که در اینجا با نامة شماره 1 و در پاسخ نامه دوم بنده نیز جوابی نوشتم.
در اینجا متن دو نامه ایشان و نامة این ناچیز درج می شود.

تصویر 1

تصویر2


پاسخ اول دکتر شهیدی(ره)

جناب حجه الاسلام و المسلمین آقای مختاری دام افضاله
سلام علیکم
مرقومه جنابعالی و ضمیمة آن زیارت شد توفیق آن جناب را در نشر معارف اسلامی خاصه، در آنچه وابسته به حضرت مولی المولی علیه السلام است خواستارم.
اما گله شما در مورد شعر مرحوم دهخدا و اینکه من چرا اجازة چاپ آنرا داده ام باید به استحضار برسانم. لغت نامه ملک شخصی من نیست. از آن دانشگاه است و من تنها نظارتی در کار آن دارم. نه می توانم چیزی بیفزایم نه کم کنم مگر آنکه دانشگاه رسما نامه ای بنویسد، بخصوص در مورد لغت نامه چنانکه مقام معظم رهبری دام الله عزه در جلسه ای خصوصی به دعا گو توصیه فرمودند، اگر ایرادی هست باید در ذیل بیاید و چنانکه ملاحظه فرموده اید ارشادات جناب آقای استاد را اشراف خودشان در ذیل لغت نامه آورده اند.
اما در مورد «ان شاء الله گربه» جناب آقای مختاری، این شعر در جندین متن و نشریه چاپ شده حتی در امثال و حکم که آخرین چاپ آن 1367 است دیده می شود.
به نظر من در این شعر اهانتی به مقام شامخ روحانیت نشده است و گرنه من خود سالها پیش درصدد اعتراض بر می آمدم. ظنر گونه ای است که مصداق آن شیخی نامعلوم است. نظر آن در شعر مرحوم شیخ بهائی روضوان الله تعالی علیه آمده است نمی دانم ملاحظه فرموده اید یا نه. آغاز آن اینست:
شیخ ابوالپوشم مرد ملائی داشت در کنج مدرسه جایی
شکمش چون تنور خبازان اشتهایش چو آتش سوزان
حضرت آقای مختاری اگر شخصی مثل شما در کسوت روحانیت توفیق یابد یکی از این منحرفان عصر را با کردار – نه تنها با گفتار – از صفه مخالفان این سلسله جلیله باز گرداند و در عداد ارادتمندان در آرد اثر آن بارها بیشتر مؤثرتر از برداشتن شعر «ان شاء الله گربه است» از همه نشریه ها خواهد بود.
ادام الله عزکم والسلام علیکم
دکتر سید جعفر شهیدی
رئیس مؤسسه لغت نامه دهخدا

نامه دوم اینجانب به دکتر شهیدی
حضتر مستطاب دانشمند گرامی جناب آقای دکتر سید جعفر شهیدی (دامت معالیه)
سلام علیکم
رقیمة کریمة حضرت عالی، مورّخ 6/12/80 زیارت شد، به نظرم رسید ذکر پاره ای توضیحات در خصوص آن مناسب است:
1. حقیر از سالها پیش از آثار حضرت عالی استفاده کرده و می کنم و شاید از معدود طلّابی هستم که چند سالی است «از دیروز تا امروز» را تهیه کرده ام و به دیانت و دلسوزی وفضل و علم شما معتقدم و بخصوص از مقاله های شما دربارة بحار و علامه امینی و شرف الدین در «دیروز تا امروز» خیلی لذّت بردم. همچنین به خاطر دارم که سالهای پیش نامه ای برای نقد و نظر فرستاده بودید که گویا دو شمارة دوم آن چاپ شد نکتة بسیار بجایی را دربارة نشر مسائل خلافی فقه به فارسی متذکّر شده بودید.
2. دربارة «ان شاء الله گربه است» منظور بنده تنها این نبود که به روحانیت توهین شده، بلکه به مردم متدین و نمازگزار توهین شده و افترائی هم در پاورقی هست، مثلاً
ص 382، پاورقی 1: میان طلاب علوم دینیه رسمی کهن است که چون یکی از آنان با غیرلب علمی به جنگ و ستیز برخیزد، بدان حد که در زمان سلطنت ناصرالدین شاه در تبریز بی گناهی را بدین صورت کشتند.
نیز همان صفحه:
خر مریدان به انتظار نماز کار تطهیر شیخ دور و دراز
آیا این بیت توهین به مردم متدین و نمازگزار نیست! و آیا این پاورقی افترا و دروغ و قتل نفس نیست؟!
3. فرموده اید: «اگر ایرادی هست باید در ذیل بیاید...» می پرسم چگونه ایراد این مطلب در ذیل بیاید؟!
ثانیاً، آنهمه مطلب که از چاپ قبل حذف شده است چگونه با این نکته سازگار است؟ علاوه بر این، حضرت عالی می توانید مواضع لازم الحذف را به دانشگاه پیشنهاد فرمایید، و آقایان هم طبعاً قبول می کنند والاّ تقدیم مفضول بر فاضل لازم می آید، و علی القاعده آقایان باید در این زمینه تسلیم شما باشند نه بالعکس!
4. فرموده اید: «این شعر در چندین جای دیگر هم چاپ شده است» صحیح است، ولی شما بهتر می دانید که چاپ آن در جاهای دیگر مجوّزی برای چاپ در مقدمه لغت نامه دهخدا نمی شود!!
5. فرموده اید: « بنظر این شعر در اشعار شیخ بهائی هم آمده است»
حضرت عالی بهتر می دانید که شخصیت گوینده و افکار اجتماعی و سیاسی و دینی او، در تبیین مراد از کلامش نقش اساسی دارد، مثلاً فرق است بین اینکه امام خمینی قدس سره بسراید:
من به خیال لبت ای دوست گرفتار شدم چشم بیمار تو را دیدم و بیمار شدم
و اینکه مثلاً صادق هدایت چنین شعری بگوید: باری شیخ بهائی که مشهور به دیانت و دلسوزی و احترام به روحانیت است از اشعارش چنان برداشتنی نمی شود، بخلاف مرحوم دهخدا، با آن مواضع فکری و چرند و پرند او، که شما بهتر از بنده مطّلعید و چند صحفه از نوشته هایش به پیوست تقدیم می شود. باری باید دید جه مفهومی از این اشعار افتراع می شود. و جوانی خالی الذهن بی اطلاع وقتی این اشعار را می خواند چه دیدی به روحانیت پیدا خواهد کرد. و مستحبات وضو و عبادت... چه جای مسخره دارد؟!
6. فرموده اید: «اگر شخصی مثل شما در کسوت روحانیت توفیق یابد یکی از این منحرفان را با کردار نه با گفتار، از صف مخالفان این سلسله جلیله بازگرداند... اثر آن بارها بیشتر و مؤثّرتر از برداشتن شعر ان شاءالله گربه است، از همه نشریه ها خواهد بود».
این سخن حضرت عالی فی کمال الدف] والمتانه است و از بطنان عرش تحقیق صادر شده است؛ ولی روشن است که لزوم و اهمیت چنان کاری، نشر این شعر را توجیه نمی کند! مثلاً اگر همین شعر سبب شد که صدها جوانِ خالی الذهنِ کم اطلاع و در صفِ دین و روحانیت قرار گیرند چه خواهید فرمود؟ شما بتهر می دانید که وجود ده یا صد نفر روحانی ناب، مبرّر و موجَّه توهین به متدینان و نمازگزاران و اینهمه طلّاب بیچارة در بدر، که از همة عیش و نوش دنیا گذشته اند و خالصاً مخلصاً به دین خدمت می کنند، نمی شود.
در خاتمه دوام توفیق و سلامت و سعادت حضرت عالی را از خداوند متعال خواستارم و از خداوند می خواهم که توفیق بهره مندی بیشتر از آثار حضرت عالی را نصیب این جانب، و سایر طلّاب و دانشجویان بفرماید.
والسلام علیکم ورحمة الله و برکاته
رضا مختاری
پاسخ دوم دکتر شهیدی(ره)
جناب حجه الاسلام آقای رضا مختاری
با عرض سلام، ضمن اعلام وصول نامة مورخ 12/3/81 جناب عالی به اطلاع می رساند:
به واحد ویراستاری مؤسسه لغت نامه دهخدا توصیه شد در چاپ بعدی مجموعة لغت نامة دهخدا فقط به ذکر چند بیت که ارزش ادبی دارد از آن قطعه اکتفا کنند. امید است با این ترتیب نظر شما تأمین شود.
و اما آنچه یادآوری آن را لازم می دانم این است که قصد بنده دفاع از آن شعر نیست چون کاری است مربوط به گذشته ولی مطمئن هستم کسانی که به این کتاب مراجعه می کنند بیشتر به جنبة ادبی شعر توجه دارند نه به جنبه های دیگر آن ولغت نامه آن قدر که در معرفی اعلام به شرح حال بزرگان عالم اسلام و ذکر آثار و آراء ایشان پرداخته به سایر اعلام توجه نداشته است.

دکتر سید جعفر شهیدی
رئیس مؤسسه لغت نامة دهخدا


دکتر شهیدی


...
ارسال نظر
نام
ایمیل
متن
ارسال
تازه ها
پربازدید
مقالات مربرط
توضیح و تکمله یادداشت مربوط به جد و پدر قاضی نورالله
انوار محصول محافل و حلقه‌های علمی شهر هزار حکیم است
مزار ملاصدرا کجاست؛ بصره یا نجف؟
نگاهی به احوالات صاحب تفسیر «روان جاوید»
تاریخ سیاسی، فرهنگی و اجتماعی تشیع در آذربایجان
جد و پسر قاضی نورالله شوشتری به روایت تذکره وادی ایمن در نیمه اول سده سیزدهم
کنگره بزرگداشت آیت الله نجفی دهکردی در شهرکرد برگزار می شود
الكلداري وديوان التاجر |وسام السبع
به یاد خبره علم رجال
آیت‌الله صابری همدانی و قدم در طریقت روحانیت
محمد علي العصفور وتاريخ البحرين | وسام السبع
عالمی که در کسوت روحانیت ،عمامه نمی گذاشت
نفحات الازهار، تحریر و تکمیلی جامع از عبقات الانوار
شيخ حسنعلى نخودكى اصفهانى قدس‏ سره (م 1361)
مجتهدی که خانه خود را حوزه علمیه کرد + تصاویر
ترکیب‌بندی در احوال امام زمان(عج) از سلیمی تونی ترکیب‌بندی در احوال امام زمان(عج) از سلیمی تونی |مریم نوری‌نیا
معرفی پایان نامه ای با عنون «علل عدم پیشرفت شیعه در هندوستان»
غفلت از نقش علمای شیعه هند در گسترش تشیع و دفاع از این مکتب
اخلاق انتظار یک کلمه بیشتر نیست: «انسان زیستن»|دکتر عبدالحسین طالعی
۲۰ سال کوشش مداوم شیخ کلینی در جهت حفظ میراث اهل بیت(ع)
صادر کننده فتوای تاریخی جهاد علیه روس ها
مناظره به سبک میرزای شیرازی و آخوند خراسانی
آثار البهائي في البحرين قبل450 عام
انتشار دومین شماره از خبرنامه کنگره بین المللی بزرگداشت علامه میرحامد حسین
مبانی اصولی شیخ اعظم انصاری(ره) در یک کتاب
رضا مختاری
دسترسی به متن کتابهای نرم افزار مکتبه اهل بیت علیهم السلام
عبد الحسین طالعی
جرعه ای از دریا جلد اول| مقالات آیت الله شبیری زنجانی
قربان مخدومی
ترجمه های صحیفۀ سجادیه به زبانهای غیر فارسی / سید امیر حسین اصغری
همایش بزرگداشت علامه سید هبة الدین شهرستانی در دانشگاه کوفه + تکمیلی
اجازه سید حسین موسوی خوانساری به میرزای قمی و تذکر یک اشتباه | محسن صادقی
نامۀ آية‏اللّه‏ العظمى مرعشى نجفى به استاد سعيد نفيسى / عبد الحسین طالعی
علی اکبر زمانی نژاد
یادداشتی به قلم آیت الله خویی درباره تشرف شیخ محمد شوشتری کوفی
آیت الله سید محمد نبوی عالم سرشناس دزفول دعوت حق را لبیک گفت
اسرار الصلاة شهيد ثانى رحمه‏الله | علی اکبر زمانی نژاد
فهرست نسخه های خطی کتابخانه مجلس شورای اسلامی 31 / از ابوالفضل حافظیان بابلی
احسان الله شكراللهی طالقانی
بازدید مقام معظم رهبری از غرفه موسسه کتاب شناسی شیعه در نمایشگاه مشکات
مشروع ‏الموسوعة الكبيرة حول‏ التراث المكتوب للشيعة أوالوسيلة إلى تصانيف الشيعة
ابوالفضل حافظیان
نامه هایی از و به مرحوم دکتر سید جعفر شهیدی / به مناسب سالروز درگذشت دکتر شهیدی
سندی منتشر نشده از آیت الله خویی در دفاع ازانقلاب اسلامی مربوط به 48 سال پیش
گزارشی از عملکرد 6 ماهه موسسه کتاب شناسی شیعه
تحقیق و انتشار نهج‌البلاغه از روی کُهَن‌ترین نسخه‌های موجود
به مناسبت در گذشت دکتر محمود فاضل
سندی نو یافته به خط مبارک شهید ثانی (ره) درباره خاندان شهید اول و علمای جبل عامل
رونمايي از جلد اول کتاب «اطلس تاریخ اسلام»
نمایش فایل های ویدئویی
ابتدای سایت | Back to top